لَٰكِنِ ٱلرَّسُولُ وَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ مَعَهُۥ جَٰهَدُواْ بِأَمۡوَٰلِهِمۡ وَأَنفُسِهِمۡۚ وَأُوْلَٰٓئِكَ لَهُمُ ٱلۡخَيۡرَٰتُۖ وَأُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡمُفۡلِحُونَ
ولی پیامبر و کسانی که با او ایمان آوردند، با اموال و جان‌هایشان جهاد کردند؛ و اینانند که همهٔ خیرها برای آنان است و هم اینانند که رستگارند.
تفسیر این آیه همراه آیه‌های دیگر
بیان
تفسیر آیه‌های ۸۸ و ۸۹ با هم
از همین رو می‌بینیم که خدای سبحان هرگاه وعده‌ای می‌دهد، آن را به عنوانی از عناوین عمومی مانند ایمان و عمل صالح وابسته می‌سازد؛ وعدهٔ نیکو همراه با همان عنوان جریان می‌یابد، بدون آنکه آن را به اشخاصی معین اختصاص دهد تا با جمع میان تکلیف و ایمنی‌بخشیدن [از هرگونه بازخواست]، ناسازگاری پدید آید؛ چنان‌که خدای متعال می‌فرماید: « وَعَدَ اللّٰهُ الْمُؤْمِنِينَ وَ الْمُؤْمِنٰاتِ جَنّٰاتٍ» (توبه: ۷۲: «خداوند به مردان و زنان باایمان باغ‌هایی [از بهشت] وعده داده است...»)، و خدای متعال می‌فرماید: « مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللّٰهِ وَ الَّذِينَ مَعَهُ أَشِدّٰاءُ عَلَي الْكُفّٰارِ رُحَمٰاءُ بَيْنَهُمْ -إلي أن قال- وَعَدَ اللّٰهُ الَّذِينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصّٰالِحٰاتِ مِنْهُمْ مَغْفِرَهً وَ أَجْراً عَظِيماً» (فتح: ۲۹: «محمد پیامبر خداست و کسانی که با او هستند بر کافران سخت‌گیر و در میان خود مهربانند... -تا آنجا که فرمود- خدا به کسانی از آنان که ایمان آورده و کارهای شایسته انجام داده‌اند، آمرزش و پاداشی بزرگ وعده داده است»).
تفسیر آیهٔ ۸۸ سورهٔ توبه، از «المیزان فی تفسیر القرآن»، علامه سید محمدحسین طباطبایی، جلد ۹، صفحهٔ ۳۶۰ تا ۳۶۱ (چاپ بیروت، مؤسسهٔ اعلمی) — تفسیر روان المیزان، tafsiralmizan.ir/ayah/9/88/
تفسیر این آیه در المیزان
بیان
خدای متعال می‌فرماید: « لٰكِنِ الرَّسُولُ وَ الَّذِينَ آمَنُوا مَعَهُ جٰاهَدُوا بِأَمْوٰالِهِمْ وَ أَنْفُسِهِمْ » (اما پیامبر و کسانی که با او ایمان آوردند، با اموال و جان‌های خود جهاد کردند). از آنجا که خداوند در دو آیهٔ پیشین، منافقان را به سبب خشنودی از خانه‌نشینی با بازماندگان و مهر خوردن بر دل‌هایشان نکوهش فرمود، با یادکرد پیامبر (ص) و همراهان باایمانش سخن را پی گرفت—و مراد از آنان مؤمنان راستینی هستند که به دلیل تقابل با منافقان، دل‌هایشان از زنگار نفاق پیراسته شده است—تا آنان را به سبب جهاد با اموال و جان‌هایشان بستاید؛ یعنی آنان هرگز به خانه‌نشینی تن ندادند و بر دل‌هایشان مهری نخورد، بلکه به سعادت زندگی و نور الهی رسیدند که در روشنایی‌اش راه می‌سپرند؛ همان‌گونه که خدای متعال می‌فرماید: « أَ وَ مَنْ كٰانَ مَيْتاً فَأَحْيَيْنٰاهُ وَ جَعَلْنٰا لَهُ نُوراً يَمْشِي بِهِ فِي النّٰاسِ» (انعام: ۱۲۲؛ آیا کسی که مرده بود و زنده‌اش گردانیدیم و برای او نوری قرار دادیم که با آن میان مردم راه می‌رود...).
از همین رو، کلام را با این فراز پی گرفت که: « وَ أُولٰئِكَ لَهُمُ الْخَيْرٰاتُ وَ أُولٰئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ » (و اینانند که همهٔ نیکی‌ها برایشان خواهد بود و اینانند که رستگارند). بنابراین، بنا بر اقتضای جمعِ دارای الف و لام («الخَيْرَات»)، همهٔ خیرها از آنِ ایشان است؛ از زندگی پاکیزه (حیات طیبه) و نور هدایت گرفته تا شهادت و دیگر اسبابی که آدمی به وسیلهٔ آنها به خدای پاک و منزه تقرب می‌جوید؛ و تنها آنان رستگاران و دست‌یافتگان به سعادت‌اند.