فَلَمۡ يَزِدۡهُمۡ دُعَآءِيٓ إِلَّا فِرَارٗا
ولی دعوت من جز بر گریزِ آنان نیفزود؛
تفسیر این آیه همراه آیههای دیگر
بیان
تفسیر آیههای ۵ و ۶ با هم
خدای متعال میفرماید: « قٰالَ رَبِّ إِنِّي دَعَوْتُ قَوْمِي لَيْلاً وَ نَهٰاراً فَلَمْ يَزِدْهُمْ دُعٰائِي إِلاّٰ فِرٰاراً » (گفت: پروردگارا، من قوم خود را شب و روز دعوت کردم، اما دعوتم جز بر گریزشان نیفزود). گوینده نوح (ع) است و آنچه بدان فراخواند، پرستش خدا، پروا از او و پیروی از پیامبرش بود؛ و دعوتِ شب و روز، کنایه از پیوستگیِ دعوت بدون هیچ سستی و درنگی است.
تفسیر آیهٔ ۶ سورهٔ نوح، از «المیزان فی تفسیر القرآن»، علامه سید محمدحسین طباطبایی، جلد ۲۰، صفحهٔ ۲۹ (چاپ بیروت، مؤسسهٔ اعلمی) — تفسیر روان المیزان، tafsiralmizan.ir/ayah/71/6/
تفسیر این آیه در المیزان
بیان
و این سخن او که: « فَلَمْ يَزِدْهُمْ دُعٰائِي إِلاّٰ فِرٰاراً » یعنی فرار از پذیرش دعوتم؛ پس مراد از فرار، به استعاره سرکشی و سر باز زدن از پذیرش است. و نسبتدادنِ افزایش فرار به دعوت او بهسبب نوعی سببیت در آن است؛ زیرا امر خیر اگر در جایی ناشایست واقع شود، آن جایگاه بهواسطهٔ فسادی که در خود دارد در برابرش مقاومت میکند، آن را تباه میسازد و به شر دگرگون میشود. و خدای متعال در وصف قرآن فرموده است: «وَ نُنَزِّلُ مِنَ الْقُرْآنِ مٰا هُوَ شِفٰاءٌ وَ رَحْمَهٌ لِلْمُؤْمِنِينَ وَ لاٰ يَزِيدُ الظّٰالِمِينَ إِلاّٰ خَسٰاراً» (و ما از قرآن آنچه را شفا و رحمت برای مؤمنان است فرو میفرستیم، و ستمگران را جز خسارت نمیافزاید) [اسراء: ۸۲].