سورهٔ ۵۷ · جلد ۱۹ المیزان

تفسیر آیهٔ ۲۴ سورهٔ حدید

الذين يبخلون ويأمرون الناس بالبخل ومن

سورهٔ ۵۷ · آیهٔ ۲۴

ٱلَّذِينَ يَبۡخَلُونَ وَيَأۡمُرُونَ ٱلنَّاسَ بِٱلۡبُخۡلِۗ وَمَن يَتَوَلَّ فَإِنَّ ٱللَّهَ هُوَ ٱلۡغَنِيُّ ٱلۡحَمِيدُ

همان کسانی که بخل می‌ورزند و مردم را به بخل وامی‌دارند؛ و هر کس روی برتابد، بی‌گمان خداوند همان بی‌نیازِ ستوده است.

تفسیر این آیه در المیزان

بیان

خدای متعال می‌فرماید: « اَلَّذِينَ يَبْخَلُونَ وَ يَأْمُرُونَ النّٰاسَ بِالْبُخْلِ » (کسانی که بخل می‌ورزند و مردم را به بخل فرمان می‌دهند)؛ این جمله توصیفی برای هر خودپسندِ فخرفروشی است که علّت دوست‌نداشتنِ خداوند را بیان می‌کند. دلیل بخل‌ورزیدنِ آنان، نگه‌داشتن مالی است که خودپسندی و فخرفروشی‌شان بر آن تکیه دارد؛ و دلیل اینکه مردم را هم به بخل وا‌می‌دارند این است که چون بخل را برای خود می‌پسندند، برای دیگران نیز دوست دارند، و نیز از آن رو که رواج بخشندگی میان مردم و روی‌آوردنشان به انفاق در راه خدا، سبب می‌شود بخل ناپسندِ اینان برملا گردد.

و کلام خدا: « وَ مَنْ يَتَوَلَّ فَإِنَّ اللّٰهَ هُوَ الْغَنِيُّ الْحَمِيدُ » (و هر که روی برتابد، بی‌گمان خدا همان بی‌نیازِ ستوده است)؛ یعنی هر کس از انفاق روی بگرداند و از اندرز الهی پند نگیرد و دلش به آنچه خدا از ویژگی‌های دنیا، وصف بهشت و مقدربودن امور تبیین کرده آرام نگیرد [بداند که] خدا بی‌نیاز است و به انفاقِ آنان نیازی ندارد، و او در همهٔ کارهایش ستوده است.

تفسیر این آیه همراه آیه‌های دیگر

بیان

تفسیر آیه‌های ۲۲ تا ۲۴ با هم

و این سه آیه، یعنی سخن پروردگار: « مٰا أَصٰابَ مِنْ مُصِيبَهٍ -إلي قوله- اَلْغَنِيُّ الْحَمِيدُ » (هیچ مصیبتی نرسد... تا سخن او که: [خدا همان] بی‌نیاز ستوده است)، همان‌گونه که می‌بینید، تشویق به انفاق و بازداشتن از بخل و خودداری از بخشش است، از این طریق که آنان را از اندوه بر آنچه از دست داده‌اند و شادمانی به آنچه به دست آورده‌اند بی‌اعتنا و بی‌رغبت می‌سازد؛ زیرا همهٔ امور پیش از آنکه خدای پاک و منزه آن‌ها را پدید آورد، مقدر و حتمی شده و در کتابی معین ثبت گردیده است.

ادامهٔ تفسیر در متن کامل ←

تفسیر آیهٔ ۲۴ سورهٔ حدید، از «المیزان فی تفسیر القرآن»، علامه سید محمدحسین طباطبایی، جلد ۱۹، صفحهٔ ۱۶۸ (چاپ بیروت، مؤسسهٔ اعلمی) — تفسیر روان المیزان، tafsiralmizan.ir/ayah/57/24/

گزارش خطا در ترجمهٔ این آیه

تفسیرهای دیگر

برو به تفسیر معنوی