تفسیر آیهٔ ۲۷ سورهٔ نجم

تفسیر این آیه در المیزان

بیان

خدای متعال می‌فرماید: « إِنَّ الَّذِينَ لاٰ يُؤْمِنُونَ بِالْآخِرَهِ لَيُسَمُّونَ الْمَلاٰئِكَهَ تَسْمِيَهَ الْأُنْثيٰ » (بی‌تردید کسانی که به آخرت ایمان ندارند، فرشتگان را با نام‌های زنانه نام‌گذاری می‌کنند). این سخن، پاسخی به ادعای زن دانستنِ فرشتگان است، پس از آنکه ادعای شفاعتگریِ آنان رد شد.

مراد از نام‌گذاری فرشتگان به نام ماده (مؤنث)، همان گفتارشان است که: «إن الملائكة بنات الله» (فرشتگان دختران خدایند). پس مقصود از «أنثى» جنسیت مؤنث است که هم مفرد و هم جمع را در بر می‌گیرد.

و گفته شده است: واژهٔ «ملائکه» در معنای فراگیرِ تک‌تک افراد (استغراق مفرد) است؛ بنابراین، تقدیر سخن چنین می‌شود: «هر یک از فرشتگان را به نام مؤنث می‌نامند»، یعنی هر کدام را دختر می‌خوانند. این شیوهٔ سخن مانند این عبارت است: «كسانا الأمير حلة» (امیر به ما جامه‌ای پوشاند)، یعنی به تک‌تک ما یک جامه پوشاند.

برخی از مفسران گفته‌اند: وابسته کردنِ این نام‌گذاری به بی‌ایمانی به آخرت، نشان می‌دهد که این سخن چنان زشت، هولناک و در پی دارندهٔ کیفر آخرت است که جز کسی که اصلاً به آخرت ایمان ندارد، هیچ‌کس بر آن جرئت نمی‌ورزد. پایان سخن.