تفسیر آیهٔ ۳۶ سورهٔ مؤمنون

تفسیر این آیه همراه آیه‌های دیگر

بیان

تفسیر آیه‌های ۳۵ تا ۳۷ با هم

و گاهی گفتند: « أَ يَعِدُكُمْ أَنَّكُمْ إِذٰا مِتُّمْ وَ كُنْتُمْ تُرٰاباً وَ عِظٰاماً أَنَّكُمْ مُخْرَجُونَ » (آیا به شما وعده می‌دهد که چون مُردید و خاک و استخوان شدید، قطعاً [از گورها] بیرون آورده می‌شوید؟)؛ یعنی برای حساب و جزا از گورهایتان برانگیخته می‌شوید. « هَيْهٰاتَ هَيْهٰاتَ لِمٰا تُوعَدُونَ » (دور است، چه دور است آنچه وعده داده می‌شوید!)؛ واژهٔ «هیهات» برای بعید دانستن به کار می‌رود و تکرار آن برای مبالغه در بعیدشمردن است. « إِنْ هِيَ إِلاّٰ حَيٰاتُنَا الدُّنْيٰا نَمُوتُ وَ نَحْيٰا » (جز همین زندگی دنیای ما نیست؛ می‌میریم و زنده می‌شویم)؛ یعنی گروهی از ما در دنیا می‌میرند و گروهی دیگر در آن به دنیا می‌آیند و زنده می‌شوند و همواره چنین خواهیم بود، « وَ مٰا نَحْنُ بِمَبْعُوثِينَ » (و ما هرگز برانگیخته نخواهیم شد)؛ یعنی برای زندگی در سرایی دیگر فراتر از دنیا برانگیخته نمی‌شویم.

تفسیر آیه‌های ۳۳ تا ۳۸ با هم

و این گفته‌ها از گرد آمدن همان صفاتی سرچشمه گرفته است که خداوند در آغاز این آیات آنان را بدان‌ها وصف کرد، یعنی: انکار توحید، نبوت و معاد، و غرق‌شدن در ناز و نعمت در زندگی دنیا. ادامه در متن کامل