أَيَعِدُكُمۡ أَنَّكُمۡ إِذَا مِتُّمۡ وَكُنتُمۡ تُرَابٗا وَعِظَٰمًا أَنَّكُم مُّخۡرَجُونَ
آیا او به شما وعده میدهد که هرگاه مُردید و خاک و استخوان شدید، [باز هم از گورها] بیرون آورده میشوید؟!
تفسیر آیهٔ ۳۵ سورهٔ مؤمنون، از «المیزان فی تفسیر القرآن»، علامه سید محمدحسین طباطبایی، جلد ۱۵، صفحهٔ ۳۲ (چاپ بیروت، مؤسسهٔ اعلمی) — تفسیر روان المیزان، tafsiralmizan.ir/ayah/23/35/
تفسیر این آیه همراه آیههای دیگر
بیان
تفسیر آیههای ۳۵ تا ۳۷ با هم
و گاهی گفتند: « أَ يَعِدُكُمْ أَنَّكُمْ إِذٰا مِتُّمْ وَ كُنْتُمْ تُرٰاباً وَ عِظٰاماً أَنَّكُمْ مُخْرَجُونَ » (آیا به شما وعده میدهد که چون مُردید و خاک و استخوان شدید، قطعاً [از گورها] بیرون آورده میشوید؟)؛ یعنی برای حساب و جزا از گورهایتان برانگیخته میشوید. « هَيْهٰاتَ هَيْهٰاتَ لِمٰا تُوعَدُونَ » (دور است، چه دور است آنچه وعده داده میشوید!)؛ واژهٔ «هیهات» برای بعید دانستن به کار میرود و تکرار آن برای مبالغه در بعیدشمردن است. « إِنْ هِيَ إِلاّٰ حَيٰاتُنَا الدُّنْيٰا نَمُوتُ وَ نَحْيٰا » (جز همین زندگی دنیای ما نیست؛ میمیریم و زنده میشویم)؛ یعنی گروهی از ما در دنیا میمیرند و گروهی دیگر در آن به دنیا میآیند و زنده میشوند و همواره چنین خواهیم بود، « وَ مٰا نَحْنُ بِمَبْعُوثِينَ » (و ما هرگز برانگیخته نخواهیم شد)؛ یعنی برای زندگی در سرایی دیگر فراتر از دنیا برانگیخته نمیشویم.
تفسیر آیههای ۳۳ تا ۳۸ با هم
و این گفتهها از گرد آمدن همان صفاتی سرچشمه گرفته است که خداوند در آغاز این آیات آنان را بدانها وصف کرد، یعنی: انکار توحید، نبوت و معاد، و غرقشدن در ناز و نعمت در زندگی دنیا. ادامه در متن کامل