تفسیر آیهٔ ۷ سورهٔ فجر

تفسیر این آیه در المیزان

بیان

و گفته شده است: مراد از «ارم»، قوم عاد است — که در اصل نام پدر و نیاکان آنان بوده و این قوم به نام پدرشان خوانده شده‌اند، همان‌طور که مثلاً گفته می‌شود:

«قریش» و مقصود از آن قریشیان است، یا نام «اسرائیل» به کار می‌رود و منظور از آن بنی‌اسرائیل است — و مقصود از توصیفِ آنان به «ذات عماد» (صاحب ستون) این است که آنان دارای قدرت و شوکت بودند.

و دورتر از آن، سخن کسانی است که گفته‌اند: مراد از «ذات العماد» بودنِ آنان این است که خیمه‌نشینانی با ستون‌های خیمهٔ متحرک بودند که در فصل بهار کوچ می‌کردند و چون گیاهان خشک می‌شد به خانه‌های خود بازمی‌گشتند.

تفسیر این آیه همراه آیه‌های دیگر

بیان

تفسیر آیه‌های ۷ و ۸ با هم

خدای متعال می‌فرماید: « إِرَمَ ذٰاتِ الْعِمٰادِ الَّتِي لَمْ يُخْلَقْ مِثْلُهٰا فِي الْبِلاٰدِ » (شهرِ ارم، دارای ستون‌های برافراشته، که مانند آن در هیچ سرزمینی ساخته نشده بود). «عماد» که جمع آن «عُمُد» است، ستونی است که ساختمان بر آن برپا می‌گردد و تکیه می‌کند؛ و ظاهر این دو آیه آن است که «ارم» شهری آباد و بی‌مانند برای آنان بود که کاخ‌هایی بلند و ستون‌هایی برافراشته داشت. اخبار آن قوم از روزگار کهن بریده و آثارشان محو شده است؛ از این رو راهی برای آگاهی از جزئیات اطمینان‌بخش دربارهٔ سرگذشت آنان نیست مگر همان خلاصهٔ داستانشان که قرآن کریم بازگو کرده است، مبنی بر این‌که آنان پس از قوم نوح در سرزمین احقاف می‌زیستند، از تنومندی در آفرینش جسمی و نیرویی سهمگین برخوردار بودند، در تمدن و شهرنشینی پیشرفت کرده بودند، و سرزمین‌هایی آباد و زمین‌هایی حاصلخیز همراه با باغ‌ها، نخلستان‌ها، کشتزارها و جایگاهی والا داشتند؛ و این داستان پیش‌تر بیان شد.

تفسیر آیه‌های ۶ تا ۸ با هم

و معنا [طبق این نظر] چنین می‌شود: آیا ندیدی پروردگارت با قوم عاد، همان قومِ ارمِ نیرومند و سرسخت، که مانند آنان در تنومندیِ جسم و قدرت و هیبت در شهرها یا در سراسر زمین آفریده نشده بود، چه کرد؟ البته این سخن از ظاهر الفاظ آیه دور است.

تفسیر آیه‌های ۷ و ۸ با هم

از جملهٔ این افسانه‌ها، داستان مشهور «بهشت اِرَم» است که از وهب بن منبّه و کعب‌الأحبار روایت شده است.