يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓاْ أَطِيعُواْ ٱللَّهَ وَرَسُولَهُۥ وَلَا تَوَلَّوۡاْ عَنۡهُ وَأَنتُمۡ تَسۡمَعُونَ
ای کسانی که ایمان آوردهاید، خدا و پیامبرش را فرمان برید و از او روی برنتابید، در حالی که [سخنانش را] میشنوید.
تفسیر این آیه همراه آیههای دیگر
بیان
تفسیر آیههای ۲۰ و ۲۱ با هم
این دو آیه — چنانکه میبینی — خطابی مربوط به مؤمنان است که به گونهای با آیهٔ پیش از خود پیوند دارد و سرزنشی کنایی برای مشرکان است؛ زیرا خدای متعال هنگامی که به مشرکان روی آورد و آنان را به خاطر درخواستِ پیروزی نکوهش و ریشخند کرد، و برایشان یادآور شد که پیروزی همواره از آنِ سخنِ ایمان بر سخنِ کفر و دعوتِ حق بر دعوتِ باطل است، به حزبِ خود یعنی مؤمنان روی آورد و آنان را به فرمانبرداری از خود و پیامبرش دستور داد، و از رویگردانی از او پس از شنیدن کلمهٔ حق برحذر داشت، و از اینکه مانند کسانی باشند که گفتند:
تفسیر آیهٔ ۲۰ سورهٔ انفال، از «المیزان فی تفسیر القرآن»، علامه سید محمدحسین طباطبایی، جلد ۹، صفحهٔ ۴۰ تا ۴۱ (چاپ بیروت، مؤسسهٔ اعلمی) — تفسیر روان المیزان، tafsiralmizan.ir/ayah/8/20/
تفسیر این آیه در المیزان
بیان
خدای متعال میفرماید: « يٰا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا أَطِيعُوا اللّٰهَ وَ رَسُولَهُ وَ لاٰ تَوَلَّوْا عَنْهُ وَ أَنْتُمْ تَسْمَعُونَ » (ای کسانی که ایمان آوردهاید، خدا و پیامبرش را اطاعت کنید و از او روی برنتابید در حالی که سخنانش را میشنوید). بنا بر آنچه سیاق افاده میکند، ضمیر به پیامبر (ص) بازمیگردد و معنای سخن چنین است: از پیامبر روی برمگردانید، در حالی که آنچه را از دعوت حق به شما عرضه میدارد و هر آنچه را به آن فرمان میدهد یا از آن نهی میکند و صلاح دین و دنیایتان در آن است میشنوید. و گرچه واژگان آیه عام است، اما جهتگیری اصلی سخن متوجه فرمانهای جنگی اوست.