تفسیر آیهٔ ۲۹ سورهٔ نبا

تفسیر این آیه در المیزان

بیان

و سخن خدای متعال که می‌فرماید: « وَ كُلَّ شَيْءٍ أَحْصَيْنٰاهُ كِتٰاباً » (و هر چیزی را به صورت نوشته‌ای برشمردیم و ثبت کردیم)، یعنی هر چیزی را ــ که اعمال نیز از آن جمله است ــ ثبت و ضبط نمودیم و بیان کردیم در کتابی بسیار باارزش؛ بنابراین این آیه در معنای همان سخن خدای متعال است که می‌فرماید: «وَ كُلَّ شَيْءٍ أَحْصَيْنٰاهُ فِي إِمٰامٍ مُبِينٍ» (و هر چیزی را در پیشوایی روشنگر برشمردیم و ثبت کرده‌ایم) یس: ۱۲.

یا اینکه مقصود چنین است: و هر چیزی را در حالی که نگاشته شده بود ــ یعنی در لوح محفوظ یا در نامه‌های اعمال ــ ثبت و حفظ کردیم. و این احتمال نیز روا شمرده شده که «إحصاء» (شمارش و ثبت) به معنای نوشتن، یا «کتاب» به معنای احصاء باشد؛ چراکه احصاء و کتابت هر دو در معنای ثبت و ضبط مشترک‌اند، و معنا چنین می‌شود: «هر چیزی را به‌طور کامل ثبت و احصا کردیم» یا «هر چیزی را به‌طور کامل نگاشتیم».

این آیه به هر حال کامل‌کنندهٔ تعلیلِ (علّت‌آوریِ) پیشین است، و معنایش این است که: این کیفر با اعمالشان هم‌خوان است، زیرا آنان بر چنان و چنان حالتی بودند و ما نیز همهٔ کارهایشان را علیه خودشان ثبت و نگهداری کردیم، پس به تناسب همان کردارها، کیفری هم‌خوان و برابر به آنان دادیم.

تفسیر این آیه همراه آیه‌های دیگر

بیان

تفسیر آیه‌های ۲۶ تا ۲۹ با هم

خدای متعال می‌فرماید: « جَزٰاءً وِفٰاقاً -إلي قوله- كِتٰاباً » (کیفری هم‌خوان و درخور... ادامه در متن کامل