كـَلَّآ إِذَا بَلَغَتِ ٱلتَّرَاقِيَ
هرگز چنین نیست! آنگاه که جان به گلوگاه برسد،
تفسیر این آیه همراه آیههای دیگر
بحث روایی
تفسیر آیههای ۲۶ تا ۲۸ با هم
و در تفسیر قمی دربارهٔ سخن خدای متعال: « كَلاّٰ إِذٰا بَلَغَتِ التَّرٰاقِيَ » آمده است: یعنی جان هنگامی که به استخوان ترقوه (گلوگاه) برسد؛ و دربارهٔ « وَ قِيلَ مَنْ رٰاقٍ » فرمود: به او گفته میشود: چه کسی تو را درمان میکند و نجات میدهد؟؛ و دربارهٔ « وَ ظَنَّ أَنَّهُ الْفِرٰاقُ » فرمود: یقین میکند که هنگام جدایی است.
تفسیر آیهٔ ۲۶ سورهٔ قیامه، از «المیزان فی تفسیر القرآن»، علامه سید محمدحسین طباطبایی، جلد ۲۰، صفحهٔ ۱۱۳ تا ۱۱۷ (چاپ بیروت، مؤسسهٔ اعلمی) — تفسیر روان المیزان، tafsiralmizan.ir/ayah/75/26/
تفسیر این آیه در المیزان
بیان
خدای متعال میفرماید: « كَلاّٰ إِذٰا بَلَغَتِ التَّرٰاقِيَ »؛ بازداشتن از دوست داشتن دنیای زودگذر و ترجیح دادن آن بر آخرت است؛ گویی گفته شده: از این کار دست بردارید که برایتان پایدار نمیماند، و بهزودی مرگ بر شما فرود میآید و به سوی پروردگارتان رانده میشوید. فاعلِ « بَلَغَتِ » (رسید) حذف شده است و سیاق سخن بر آن دلالت دارد، همانگونه که در سخن خدای متعال آمده است: «فَلَوْ لاٰ إِذٰا بَلَغَتِ الْحُلْقُومَ» (واقعه: ۸۳)؛ و تقدیر کلام چنین است: «إذا بلغت النفس التراقي» (هنگامی که جان به استخوانهای ترقوه رسد).
«تراقی» استخوانهایی است که از راست و چپ، گودی بالای سینه (گلوگاه) را در بر گرفتهاند و جمعِ «تَرقُوَه» (استخوان چنبرهٔ گردن) است؛ و معنای آیه روشن است.