أَمۡ تَسۡـَٔلُهُمۡ أَجۡرٗا فَهُم مِّن مَّغۡرَمٖ مُّثۡقَلُونَ
یا مگر از آنان پاداشی میخواهی که از بارِ تاوان سنگینبار شدهاند؟
تفسیر این آیه همراه آیههای دیگر
بیان
تفسیر آیههای ۳۵ تا ۴۷ با هم
این آیه و آیههای پس از آن تا سخن خدای متعال: « أَمْ عِنْدَهُمُ الْغَيْبُ فَهُمْ يَكْتُبُونَ » (یا مگر [علمِ] غیب نزد آنان است و خود مینویسند؟)، در مقام رد داوریِ مشرکان دربارهٔ یکسانیِ حالِ مجرمان و مسلمانان در روز قیامت هستند؛ این آیات احتمالهای گوناگون دربارهٔ خاستگاه این داوری را در قالب پرسشهای انکاری (پرسش برای ابطال ادعا) پیش میکشند و یکایک آنها را رد میکنند. ادامه در متن کامل
تفسیر آیههای ۴۲ تا ۴۶ با هم
و این آیه و آیات بعد از آن تا پایان پنج آیه، جملهای معترضه است که در این میان به مناسبت یادکرد شریکانشان آمده است؛ همان بتهایی که مشرکان میپندارند اگر رستاخیز و حسابی در کار باشد، سعادتشان را تأمین خواهند کرد. ادامه در متن کامل
تفسیر آیهٔ ۴۶ سورهٔ قلم، از «المیزان فی تفسیر القرآن»، علامه سید محمدحسین طباطبایی، جلد ۱۹، صفحهٔ ۳۸۲ تا ۳۸۶ (چاپ بیروت، مؤسسهٔ اعلمی) — تفسیر روان المیزان، tafsiralmizan.ir/ayah/68/46/
تفسیر این آیه در المیزان
بیان
و اگر داوریِ آنان به برابری، داوریای جدی نباشد، بلکه این سخن را صرفاً برای رهایی و فرار از پیروی از دعوت تو بر زبان آورده باشند، چون گمان کردهاند تو در برابر رسالت و هدایتشان به سوی حق، پاداشی از آنان میخواهی و آنان از پرداختِ این تاوان سنگینبار شدهاند؛ در حالی که چنین نیست، و این همان فرمودهٔ خداوند است: « أَمْ تَسْئَلُهُمْ أَجْراً فَهُمْ مِنْ مَغْرَمٍ مُثْقَلُونَ » (یا مگر از آنان پاداشی میخواهی که از تاوانِ آن سنگینبارند؟).
و این، هفتمین احتمال است.
خدای متعال میفرماید: « أَمْ تَسْئَلُهُمْ أَجْراً فَهُمْ مِنْ مَغْرَمٍ مُثْقَلُونَ » (یا مگر از آنان مزدی میخواهی که از بارِ تاوان، گرانبار شدهاند؟). «مغرم» به معنای غرامت (تاوان) است و «إثقال» به معنای بارِ سنگین بر دوش نهادن؛ و این جمله عطف است به سخن خدای متعال که فرمود: « أَمْ لَهُمْ شُرَكٰاءُ » (یا مگر شریکانی دارند؟...).
معنای آیه چنین است: یا مگر تو از این مجرمان ــ که در قیامت به برابریِ مجرمان و مسلمانان حکم میکنند ــ در برابر دعوتت مزدی میخواهی، که از تاوانی که بر دوششان نهادهای سنگینبار شدهاند و برای رهایی از آن تاوان، با چنین سخنانی با تو روبهرو میشوند، بی آنکه این گفتارشان برآمده از باوری جدّی باشد؟