وَمَا لَكُمۡ أَلَّا تَأۡكُلُواْ مِمَّا ذُكِرَ ٱسۡمُ ٱللَّهِ عَلَيۡهِ وَقَدۡ فَصَّلَ لَكُم مَّا حَرَّمَ عَلَيۡكُمۡ إِلَّا مَا ٱضۡطُرِرۡتُمۡ إِلَيۡهِۗ وَإِنَّ كَثِيرٗا لَّيُضِلُّونَ بِأَهۡوَآئِهِم بِغَيۡرِ عِلۡمٍۚ إِنَّ رَبَّكَ هُوَ أَعۡلَمُ بِٱلۡمُعۡتَدِينَ
و شما را چه شده است که از آنچه نام خدا بر آن برده شده نمی‌خورید، در حالی که او آنچه را بر شما حرام کرده—جز آنچه بدان ناچار شوید—برایتان به تفصیل بیان کرده است؟ و بی‌گمان بسیاری از مردم، دیگران را با هوس‌های خود و از سرِ ناآگاهی گمراه می‌سازند؛ به یقین پروردگارت به [حالِ] تجاوزکاران داناتر است.
تفسیر این آیه همراه آیه‌های دیگر
بیان
تفسیر آیه‌های ۱۱۴ تا ۱۲۱ با هم
این آیات علاوه بر پیوندی که با آیات پیشین دارند—چنان‌که نتیجه‌گیری با حرف «فاء» در عبارت « أَ فَغَيْرَ اللّٰهِ أَبْتَغِي حَكَماً » (آیا داوری جز خدا بجویم؟) بر آن دلالت می‌کند—در میان خودشان نیز که هشت آیه‌اند، پیوستگیِ استواری دارند، به‌گونه‌ای که بخش‌های مختلف آن‌ها به یکدیگر پیوسته و بازمی‌گردد. ادامه در متن کامل
همهٔ این شواهد، مؤید این گزارش است: ادامه در متن کامل
از ابن‌عباس نقل شده است که مشرکان با پیامبر (ص) و مؤمنان دربارهٔ مردار به ستیز برخاستند و گفتند: «آیا از آنچه خود کشته‌اید می‌خورید، اما از آنچه خدا کشته است نمی‌خورید؟» و در پی آن، این آیات نازل شد. ادامه در متن کامل
تفسیر آیه‌های ۱۱۸ تا ۱۲۱ با هم
از اینجا روشن می‌شود که توجه و مقصود اصلی از میان جمله‌های به‌هم‌پیوستهٔ این آیه تا پایان چهار آیه، به دو جمله تعلق دارد، و سایر جمله‌ها به پیروی از آن دو آورده شده‌اند تا جهات گوناگونی را که دستیابی به این مقصود بر آن‌ها متوقف است روشن سازند. ادامه در متن کامل
تفسیر آیهٔ ۱۱۹ سورهٔ انعام، از «المیزان فی تفسیر القرآن»، علامه سید محمدحسین طباطبایی، جلد ۷، صفحهٔ ۳۲۷ تا ۳۳۲ (چاپ بیروت، مؤسسهٔ اعلمی) — تفسیر روان المیزان، tafsiralmizan.ir/ayah/6/119/
تفسیر این آیه در المیزان
بیان
خدای متعال می‌فرماید: « وَ مٰا لَكُمْ أَلاّٰ تَأْكُلُوا مِمّٰا ذُكِرَ اسْمُ اللّٰهِ عَلَيْهِ » (و شما را چه شده که از آنچه نام خدا بر آن برده شده نمی‌خورید؟) تا آخر آیه؛ بیانی تفصیلی برای نکتهٔ مجملی است که در نتیجه‌گیریِ آیهٔ پیشین آمد. معنا این است که خداوند آنچه را بر شما حرام فرموده به تفصیل بیان کرده و حالت ناچاری (اضطرار) را استثنا کرده است، و آنچه نام خدا بر آن برده شده در شمار آن محرماتِ تفصیلی نیست، پس خوردنش مانعی ندارد؛ و بی‌گمان بسیاری از مردم با هوس‌های خود و بدون دانشی [دیگران را] گمراه می‌کنند، و پروردگار تو به متجاوزانی که از حدود او فراتر می‌روند داناتر است. اینان همان مشرکانی هستند که می‌گفتند: میان آنچه شما خود کشته‌اید و آنچه خدا کشته است فرقی نیست؛ پس یا همه را بخورید یا همه را واگذارید.
از آنچه گذشت روشن می‌شود که معنای سخن خدا: « وَ مٰا لَكُمْ أَلاّٰ تَأْكُلُوا »، این است که: «شما را چه سودی است در اینکه نخورید؟»، و «ما» برای استفهام تعجبی (پرسش برخاسته از شگفتی) است. و برخی گفته‌اند معنا چنین است: «شما حق ندارید که نخورید»، و «ما» برای نفی است.
همچنین از این آیه برمی‌آید که احکامِ خوراکی‌های حرام، پیش از سورهٔ انعام نازل شده است؛ و این احکام در سورهٔ نحل که از سوره‌های مکی است آمده، پس آن سوره پیش از انعام نازل شده است.