تفسیر آیهٔ ۶۳ سورهٔ نساء

تفسیر این آیه در المیزان

بیان آیات

خدای متعال می‌فرماید: «أُولٰئِكَ الَّذِينَ يَعْلَمُ اللّٰهُ مٰا فِي قُلُوبِهِمْ» إلخ (آنان کسانی‌اند که خدا آنچه را در دل‌هایشان هست می‌داند...). این سخن، دروغ‌شمردنِ عذرخواهیِ آنان است. و خداوند وضعیتِ آنچه را در دل‌هایشان هست بازگو نکرد و نفرمود که درونشان فاسد است؛ زیرا سخن بعدی‌اش یعنی: «فَأَعْرِضْ عَنْهُمْ وَ عِظْهُمْ» (پس از آنان روی بگردان و پندشان ده) به روشنی بر این معنا دلالت دارد؛ چرا که اگر آنچه در دل‌هایشان بود فاسد نبود، سخنشان راست و درست می‌بود، و هرگز فرمان داده نمی‌شود که از گویندهٔ سخنِ حق و راست‌گو روی بگردانند.

و سخن خدا که می‌فرماید: «وَ قُلْ لَهُمْ فِي أَنْفُسِهِمْ قَوْلاً بَلِيغاً» (و دربارهٔ خودشان به آنان سخنی رسا بگو)، یعنی سخنی به ایشان بگو که در جانشان اثر گذارد و آنچه را می‌خواهی از تباهی‌های این کار دریابند و بفهمند به آنان برساند؛ و بدانند که این کار نفاقی است که اگر آشکار شود، عذابی سخت از خشم خدای متعال بر سرشان فرود خواهد آمد.

تفسیر این آیه همراه آیه‌های دیگر

بیان آیات

تفسیر آیه‌های ۵۹ تا ۷۰ با هم

و بدان که در این آیات شریف، موارد متعددی از التفاتِ کلامی (تغییر شیوهٔ بیان و گردشِ ضمیرها) دیده می‌شود که با یکدیگر درآمیخته‌اند؛ چرا که در آغاز این آیات، مؤمنان در جایگاه مخاطب قرار گرفته‌اند، اما در آیهٔ «وَ لَوْ أَنّٰا كَتَبْنٰا عَلَيْهِمْ» (و اگر ما بر آنان مقرر می‌کردیم) چنان‌که گذشت، به صورت غایب آمده‌اند. ادامه در متن کامل

بحث روایی

تفسیر آیه‌های ۵۹ تا ۷۰ با هم

و نیز بدان که دربارهٔ سبب نزول این آیات، روایات فراوان و داستان‌های گوناگونی نقل شده است؛ ولی تأمل در آن‌ها هیچ تردیدی باقی نمی‌گذارد که همگی از قبیل تطبیق نظریِ راویان آن‌هاست. ادامه در متن کامل