تفسیر آیهٔ ۷۸ سورهٔ صافات

تفسیر این آیه در المیزان

بیان

خدای متعال می‌فرماید: « وَ تَرَكْنٰا عَلَيْهِ فِي الْآخِرِينَ »؛ مراد از «تَرک»، باقی گذاشتن است و مراد از «الآخرین»، امت‌های آینده و پسین است، نه پیشینیان. این جمله پس از یادکردِ ابراهیم (ع) نیز در همین سوره تکرار شده است، و در همین داستان در سورهٔ شعراء به‌جای آن آمده است: «وَ اجْعَلْ لِي لِسٰانَ صِدْقٍ فِي الْآخِرِينَ» (شعراء: ۸۴؛ «و برای من در میان آیندگان نامی نیکو و زبانی راستین قرار ده»)؛ و ما در آنجا از این آیه دریافتیم که مقصود از «لسان صدق» نیز همین است که خداوند پس از او کسی را برانگیزد که به دعوت او قیام کند و مردم را به آیینش — که همان دین توحید است — فراخواند.

از این رو تأیید می‌شود که مقصود از باقی گذاشتن [نام و یاد او] در میان آیندگان، این است که خدای متعال دعوت نوح (ع) به توحید و مجاهدت او را در راه خدا، روزگار پس از روزگار و نسلی پس از نسل دیگر تا روز قیامت زنده و پابرجا نگه داشته است.