تفسیر آیهٔ ۵۸ سورهٔ یس

تفسیر این آیه در المیزان

بیان

خدای متعال می‌فرماید: « سَلاٰمٌ قَوْلاً مِنْ رَبٍّ رَحِيمٍ » (سلام، سخنی از پروردگاری مهربان است). «سلام» مبتدایی است که خبر آن حذف شده و نکره آمدنش برای بزرگداشت است و در تقدیر «سلامٌ علیهم» یا «لهم سلامٌ» بوده است؛ و « قَوْلاً » مفعول مطلق برای فعلی محذوف است و تقدیر کلام چنین است:

«أقوله قولا من رب رحيم» (آن را سخنی از سوی پروردگاری مهربان می‌گویم).

و ظاهر این است که این سلام از سوی خودِ خدای متعال است و غیر از سلام فرشتگان است که در این سخن او آمده است: «وَ الْمَلاٰئِكَهُ يَدْخُلُونَ عَلَيْهِمْ مِنْ كُلِّ بٰابٍ سَلاٰمٌ عَلَيْكُمْ بِمٰا صَبَرْتُمْ فَنِعْمَ عُقْبَي الدّٰارِ» (رعد: ۲۴؛ فرشتگان از هر دری بر آنان وارد می‌شوند [و می‌گویند:] سلام بر شما به پاس صبری که پیشه کردید، پس چه نیکوست فرجامِ آن سرا!).

تفسیر این آیه همراه آیه‌های دیگر

بحث روایی

تفسیر آیه‌های ۵۸ و ۵۹ با هم

و در همان کتاب دربارهٔ کلام خدای عزوجل: « سَلاٰمٌ قَوْلاً مِنْ رَبٍّ رَحِيمٍ » (سلامی که سخنی از پروردگاری بسیار مهربان است) فرمود: سلام از جانب او همان امان [و آسودگی از هر گزند] است. و دربارهٔ این سخن او: « وَ امْتٰازُوا الْيَوْمَ أَيُّهَا الْمُجْرِمُونَ » (و ای مجرمان، امروز [از نیکوکاران] جدا شوید!) فرمود: هنگامی که خداوند آفریدگان را در روز قیامت گرد آورد، چندان بر پاهای خویش ایستاده می‌مانند که عرق تا دهانشان بالا می‌آید (لگامشان می‌کند)؛ پس ندا سر می‌دهند: پروردگارا، به حساب ما رسیدگی کن، حتی اگر سرانجامش رفتن به آتش دوزخ باشد! فرمود:

تفسیر آیه‌های ۵۵ و ۵۸ با هم

می‌گویم: در برخی روایات آمده است که خدای پاک و منزه بر آنان تجلی می‌کند و اهل بهشت تا هنگامی که آن تجلی ادامه دارد، از هر آنچه جز اوست بازمی‌مانند و به او مشغول می‌شوند؛ و مقصود از این تجلی، برداشته‌شدن هر پرده و حجابی میان آنان و پروردگارشان است، نه دیدنِ بصری و با چشم سر که جز با همراهی جهت‌ها و فاصله‌ها محقق نمی‌شود؛ زیرا چنین چیزی در حق خدای متعال محال است.