وَمَنۡ أَظۡلَمُ مِمَّنِ ٱفۡتَرَىٰ عَلَى ٱللَّهِ كَذِبًا أَوۡ كَذَّبَ بِٱلۡحَقِّ لَمَّا جَآءَهُۥٓۚ أَلَيۡسَ فِي جَهَنَّمَ مَثۡوٗى لِّلۡكَٰفِرِينَ
و چه کسی ستمکارتر است از آن که بر خدا دروغ ببندد، یا حق را هنگامی که به سویش آمد تکذیب کند؟ آیا در جهنم جایگاهی برای کافران نیست؟
تفسیر این آیه همراه آیه‌های دیگر
بیان
تفسیر آیه‌های ۶۱ تا ۶۹ با هم
این آیات روی سخن را از مؤمنان به سوی پیامبر (ص) برمی‌گرداند؛ هرچند این خطاب در لفظ ویژهٔ آن حضرت (ص) است، اما در معنا خطابی فراگیر است و همگان را در بر می‌گیرد، زیرا استدلال‌های یادشده در این آیات چنان است که عقل همگان بدان دست می‌یابد. ادامه در متن کامل
این آیات تناقض‌های باورهای مشرکان را بیان می‌کند، آن هم در موضوعاتی که در بخش پیشین به مؤمنان گوشزد شد و آنان بدان ایمان آوردند. ادامه در متن کامل
تفسیر آیهٔ ۶۸ سورهٔ عنکبوت، از «المیزان فی تفسیر القرآن»، علامه سید محمدحسین طباطبایی، جلد ۱۶، صفحهٔ ۱۴۸ تا ۱۵۱ (چاپ بیروت، مؤسسهٔ اعلمی) — تفسیر روان المیزان، tafsiralmizan.ir/ayah/29/68/
تفسیر این آیه در المیزان
بیان
خدای متعال می‌فرماید: « وَ مَنْ أَظْلَمُ مِمَّنِ افْتَريٰ عَلَي اللّٰهِ كَذِباً أَوْ كَذَّبَ بِالْحَقِّ لَمّٰا جٰاءَهُ أَ لَيْسَ فِي جَهَنَّمَ مَثْويً لِلْكٰافِرِينَ » (و کیست ستمکارتر از آن‌که بر خدا دروغی ببندد، یا حق را هنگامی که به سویش آمد تکذیب کند؟ آیا در دوزخ جایگاهی برای کافران نیست؟). این آیه هشداری است به آنان با وعدهٔ آتش، از این راه که به شدیدترین و بزرگ‌ترین ستم نشان‌دارشان می‌کند؛ و آن ستم عبارت است از: بستنِ دروغ به خدا با باور به خدایانِ دروغین و اینکه خدا آن‌ها را شریک خود گرفته است، و دیگر، تکذیبِ حق از سوی انسان هنگامی که حق به سویش بیاید. هر دوی این ویژگی‌ها در آنان وجود دارد؛ زیرا هم بت‌ها را پرستیدند و هم قرآن را چون به سویشان آمد دروغ شمردند. پس آنان کافرند و فرجام و جایگاه اقامت کافران در آخرت، دوزخ است.