تفسیر آیهٔ ۶۲ سورهٔ مریم

تفسیر این آیه در المیزان

بیان

خدای متعال می‌فرماید: «لاٰ يَسْمَعُونَ فِيهٰا لَغْواً إِلاّٰ سَلاٰماً وَ لَهُمْ رِزْقُهُمْ فِيهٰا بُكْرَهً وَ عَشِيًّا » (در آنجا سخن بیهوده‌ای نمی‌شنوند جز سلام [و درود]، و روزی‌شان صبحگاهان و شامگاهان در آنجا برایشان مهیا است). نشنیدن سخن بیهوده از ویژه‌ترین ویژگی‌های بهشت است که خدای پاک و منزه آن را یاد کرده و در جای‌جای کلام خویش به عنوان نعمت برشمرده است، و ما اگر خدا بخواهد در جای مناسبش به تفصیل دربارهٔ آن سخن خواهیم گفت. استثنای «سلام» از آن، استثنای منفصل (منقطع) است، و سلام در معنا به امن نزدیک است—که تفاوت آن دو پیش از این گذشت—چراکه وقتی می‌گویی: «تو از سوی من در امانی»، معنایش این است که از سوی من چیزی که ناخوشایندت باشد به تو نمی‌رسد، و وقتی می‌گویی: «از من بر تو سلام باد»، معنایش این است که هر چه از من به تو رسد ناخوشایند نخواهد بود. و آنان سلام را تنها از فرشتگان و از همنشینان خود در بهشت می‌شنوند؛ چنان‌که خدای متعال به نقل از فرشتگان می‌فرماید: «سَلاٰمٌ عَلَيْكُمْ طِبْتُمْ» (زمر: ۷۳) «سلام بر شما، پاک شدید»؛ و می‌فرماید: «فَسَلٰامٌ لَكَ مِنْ أَصْحٰابِ الْيَمِينِ» (واقعه: ۹۱) «پس سلام بر تو از یاران راست/اهل سعادت».

و فرمودهٔ او: «وَ لَهُمْ رِزْقُهُمْ فِيهٰا بُكْرَةً وَ عَشِيًّا» (و روزی‌شان صبحگاهان و شامگاهان در آنجا برایشان هست)، ظاهرش این است که آمدن روزی در بامداد و شامگاه، کنایه از پیوستگی و دوام بی‌انقطاعِ آن است.