تفسیر آیهٔ ۵ سورهٔ عادیات

تفسیر این آیه در المیزان

بیان

خدای متعال می‌فرماید: « فَوَسَطْنَ بِهِ جَمْعاً » (پس در آن هنگام به میان گروهی درآمدند)؛ واژه‌های «وَسَطَ» و «تَوَسَّطَ» به یک معنایند (در میان جای گرفتن). ضمیر در «بِهِ» به صبح بازمی‌گردد و حرفِ «باء» به معنای «در» (فی) است، یا اینکه ضمیر به غبار برمی‌گردد و «باء» برای همراهی و فراگرفتگی (ملابسه) است.

معنای آیه چنین است: پس آن اسبان در هنگام صبح در میان گروهی جای گرفتند که منظور از آن سپاه دشمن است؛ یا معنایش این است: پس در حالی که گردوغبار آنان را فراگرفته بود، به میان گروه دشمن درآمدند.

و گفته شده است: منظور، قرار گرفتن شتران در میان «جمعِ منا» (مزدلفه یا منا) است؛ اما خود به خوبی آگاهی که با توجه به معنای ظاهریِ واژه‌ها، حمل کردن این پنج آیه بر شتران حاجیانی که از مشعر (جمع) به سوی منا سرازیر می‌شوند، کاملاً بر خلاف ظاهر آیات است.

تفسیر این آیه همراه آیه‌های دیگر

بیان

تفسیر آیه‌های ۱ تا ۵ با هم

بنابراین، تنها برداشتِ درست، حمل کردن این آیات بر اسبان جنگاوران است. سیاق آیات، به‌ویژه عبارت‌های « فَالْمُغِيرٰاتِ صُبْحاً » و « فَوَسَطْنَ بِهِ جَمْعاً »، نشان می‌دهد که این ماجرا مربوط به جنگی معین و مشخص بوده است که خداوند در آن، به اسبانِ دوندهٔ مجاهدان سوگند یاد کرده است. ادامه در متن کامل

بحث روایی

تفسیر آیه‌های ۱ تا ۱۱ با هم

و گفته شده است: این سوره هنگامی نازل شد که پیامبر (ص) علی (ع) را به غزوهٔ «ذات‌السلاسل» فرستاد و ایشان بر دشمنان تاخت و آنان را درهم شکست؛ و این پس از آن بود که پیامبر بارها دیگر صحابه را به سوی آنان فرستاده بود، اما هر یک از آنان نزد پیامبر خدا (ص) بازگشته بودند. ادامه در متن کامل

و همین مطلب در روایتی طولانی از امام صادق (ع) نیز نقل شده است. ادامه در متن کامل