تفسیر آیهٔ ۲۴ سورهٔ غاشیه

تفسیر این آیه در المیزان

بیان

خدای متعال می‌فرماید: « فَيُعَذِّبُهُ اللّٰهُ الْعَذٰابَ الْأَكْبَرَ » (پس خدا او را به بزرگ‌ترین عذاب کیفر می‌دهد). این همان عذاب دوزخ است؛ بنابراین، آیه همان‌گونه که گذشت، هم‌تراز با فرمودهٔ او در سورهٔ اعلی است: « اَلَّذِي يَصْلَي النّٰارَ الْكُبْريٰ » (اعلی: ۱۲: همان که به آتش بزرگ‌تر درمی‌آید).

تفسیر این آیه همراه آیه‌های دیگر

بیان

تفسیر آیه‌های ۲۱ تا ۲۴ با هم

بنابراین، فرمودهٔ خدای متعال: « فَذَكِّرْ -إلي أن قال- إِلاّٰ مَنْ تَوَلّٰي وَ كَفَرَ فَيُعَذِّبُهُ اللّٰهُ الْعَذٰابَ الْأَكْبَرَ » (پس پند ده... ادامه در متن کامل

تفسیر آیه‌های ۲۲ تا ۲۴ با هم

و گفته‌اند: استثنا از ضمیر « عَلَيْهِمْ » در فرمودهٔ « لَسْتَ عَلَيْهِمْ بِمُصَيْطِرٍ » (بر آنان چیره و مسلط نیستی) است، و معنا چنین است: تو بر آنان مسلط نیستی، مگر بر هریک از آنان که از پند و یادآوری روی برگرداند و بر کفر پایدار بماند؛ که در این صورت، خداوند تو را بر او چیره می‌سازد و به جهاد فرمانت می‌دهد، تا با او بجنگی و او را بکشی.

تفسیر آیه‌های ۲۳ و ۲۴ با هم

و گفته‌اند: استثنا منقطع است و معنا این است که: تو بر آنان مسلط نیستی، ولی هرکدام از آنان که روی گرداند و کفر ورزید، خداوند او را به بزرگ‌ترین عذاب کیفر می‌دهد؛ اما وجهی که ما پیش‌تر آوردیم، راجح‌تر (برتر) و به صواب نزدیک‌تر است.

بحث روایی

تفسیر آیه‌های ۲۳ تا ۲۶ با هم

و در همان کتاب، در روایت ابوالجارود از امام باقر (ع) آمده است که دربارهٔ این سخن خدای متعال: « إِلاّٰ مَنْ تَوَلّٰي وَ كَفَرَ » (غاشیه: ۲۳) فرمود: مراد کسی است که پند نگیرد و تو را تصدیق نکند، و ربوبیت مرا انکار کند و به نعمتم ناسپاس شود. ادامه در متن کامل