تفسیر آیهٔ ۱۴ سورهٔ جن

تفسیر این آیه در المیزان

بیان

خدای متعال می‌فرماید: « وَ أَنّٰا مِنَّا الْمُسْلِمُونَ وَ مِنَّا الْقٰاسِطُونَ فَمَنْ أَسْلَمَ فَأُولٰئِكَ تَحَرَّوْا رَشَداً » (و در میان ما کسانی تسلیم فرمان حق هستند و کسانی منحرف و ستمکارند؛ پس هر کس تسلیم شود، آنان در جست‌وجوی صواب و هدایت برآمده‌اند). منظور از اسلام، تسلیم کردن کار در برابر خدای متعال است؛ بنابراین، مسلمانان کسانی هستند که کار خود را به او واگذار کرده‌اند و در هرچه او بخواهد و فرمان دهد، فرمان‌بردارند. و قاسطون کسانی هستند که به باطل گرایش یافته‌اند. در مجمع‌البیان آمده است: «قاسط کسی است که از حق روی برمی‌تابد و منحرف می‌شود، و مُقسِط کسی است که به سوی حق و عدالت می‌گراید»، پایان سخن مجمع‌البیان.

معنای آیه چنین است: ما گروه جنیان به دو دسته بخش می‌شویم: دسته‌ای که تسلیم فرمان خدا هستند و از او اطاعت می‌کنند، و دسته‌ای که از تسلیم در برابر فرمان الهی — که همان حق است — روی برمی‌گردانند و منحرف می‌شوند.

و فرمودهٔ الهی: « فَمَنْ أَسْلَمَ فَأُولٰئِكَ تَحَرَّوْا رَشَداً »؛ «تَحَرّي» به معنای پی‌جویی و آهنگ چیزی کردن است. معنا این است: کسانی که تسلیم شدند، همانا رسیدن به حقیقت و دست یافتن به حق را قصد کرده‌اند.

تفسیر این آیه همراه آیه‌های دیگر

بیان

تفسیر آیه‌های ۱۴ و ۱۵ با هم

بسیاری از مفسران عبارت « فَمَنْ أَسْلَمَ فَأُولٰئِكَ » تا «لِجَهَنَّمَ حَطَباً» را تتمه و دنبالهٔ سخن جنیان دانسته‌اند که قوم خود را با آن مخاطب قرار می‌دهند؛ و گفته شده این عبارت، سخن خدای متعال است که پیامبر (ص) را مخاطب ساخته است.