تفسیر آیهٔ ۵ سورهٔ معارج

تفسیر این آیه در المیزان

بیان

خدای متعال می‌فرماید: « فَاصْبِرْ صَبْراً جَمِيلاً » (پس به شکیباییِ نیکو صبر کن). از آنجا که درخواستِ عذاب از سوی آن پرسنده از روی بهانه‌جویی و گردن‌کشی بود و تحمّل چنین رفتاری دشوار است، خداوند پیامبرش (ص) را به شکیبایی فرمان داد و آن را با صفت «جمیل» (نیکو) ستود. صبر جمیل صبری است که هیچ شائبه‌ای از بی‌تابی و گِلایه در آن نباشد. سپس علتِ این شکیبایی را چنین بیان فرمود که آن روز، با همهٔ عذاب‌هایی که در بر دارد، نزدیک است.

تفسیر این آیه همراه آیه‌های دیگر

بیان

تفسیر آیه‌های ۵ تا ۷ با هم

در این دو آیه، علتِ فرمان به پیامبر (ص) برای صبر جمیل بیان شده است؛ چراکه اگر انسان یقین یابد گشایش نزدیک است و این را یادآور شود، تحمّل آزار و شکیبایی بر ناگواری‌ها بر او آسان می‌گردد. از این‌رو معنای کلام چنین است: بر بهانه‌جویی و گردن‌کشیِ آنان در درخواستِ عذاب، به شکیباییِ نیکویی که با بی‌تابی و شِکوه‌ای آمیخته نباشد صبر کن؛ چراکه علم ما بر این قرار گرفته است: این‌که عذاب، برخلافِ دور پنداشتنِ آنان، نزدیک است؛ و علمِ ما نیز هرگز از واقعیت تخلّف نمی‌کند، بلکه عینِ واقعیت است.