تفسیر آیهٔ ۳۰ سورهٔ واقعه

تفسیر این آیه در المیزان

بحث روایی

و در کتاب «مجمع‌البیان» آمده است: در روایت آمده که در بهشت درختی هست که اگر سواره‌ای صد سال در سایه‌اش براند، آن را به پایان نمی‌رساند؛ اگر می‌خواهید، [این آیه را] بخوانید: « وَ ظِلٍّ مَمْدُودٍ » (و سایه‌ای پایدار و گسترده).

و نیز روایت شده است: زمان‌های بهشت همانند بامدادانِ تابستان است؛ نه گرمایی در آن هست و نه سرمایی.

می‌گویم: روایت اول در کتاب «الدر المنثور» نیز از ابوسعید، اَنس و دیگران، از پیامبر (ص) روایت شده است.

و در «روضهٔ کافی» به سند خود از علی بن ابراهیم، از ابن محبوب، از محمد بن اسحاق مدنی، از امام باقر (ع)، از پیامبر (ص) در حدیثی که در آن بهشت و اهل آن را وصف می‌کند، آمده است: «و به دیدار یکدیگر می‌روند و در بهشت‌هایشان غرق در نعمت‌اند؛ در سایه‌ای پیوسته و گسترده، مانند زمانِ میان دمیدن سپیده تا طلوع خورشید و حتی دل‌پذیرتر از آن.»

تفسیر این آیه همراه آیه‌های دیگر

بیان

تفسیر آیه‌های ۳۰ و ۳۱ با هم

خدای متعال می‌فرماید: « وَ ظِلٍّ مَمْدُودٍ وَ مٰاءٍ مَسْكُوبٍ » (و سایه‌ای گسترده، و آبی پیوسته روان). گفته شده است: سایهٔ «ممدود» (پیوسته و گسترده)، سایهٔ همیشگی است که خورشید آن را برنمی‌چیند؛ ازاین‌رو پایدار است و زوال نمی‌پذیرد. و «آب مسکوب» آبی است که فروریخته می‌شود و بی‌هیچ انقطاعی روان است.