تفسیر آیهٔ ۳۵ سورهٔ جاثیه

تفسیر این آیه در المیزان

بیان

خدای متعال می‌فرماید: « ذٰلِكُمْ بِأَنَّكُمُ اتَّخَذْتُمْ آيٰاتِ اللّٰهِ هُزُواً وَ غَرَّتْكُمُ الْحَيٰاهُ الدُّنْيٰا ». اشاره با واژهٔ « ذٰلِكُمْ » (این کیفر) به همان عذابِ یادشدهٔ آنان از آشکار شدن بدی‌ها و فرود آمدن عذاب است؛ و «هُزْء» به معنای مسخره‌کردنی است که دستمایهٔ ریشخند قرار می‌گیرد؛ و حرف «باء» برای سببیّت است.

معنای آیه چنین است: این عذابی که بر شما فرود می‌آید، به سبب آن است که آیات خدا را به مسخره گرفتید و ریشخند کردید، و نیز به سبب آنکه زندگی دنیا فریبتان داد و در نتیجه به آن دل بستید و بدان گراییدید.

و سخن خدای متعال که: « فَالْيَوْمَ لاٰ يُخْرَجُونَ مِنْهٰا وَ لاٰ هُمْ يُسْتَعْتَبُونَ »، تغییر روی سخن از آنان به سوی پیامبر (ص) است؛ و این کلامْ چکیدهٔ عذابی را که در آن روز به ایشان می‌رسد در بر دارد، و آن جاودانگی در آتش و پذیرفته نشدن عذر از آنان است.

و «استعتاب» درخواست خشنودی و پوزش‌خواهی است، و نفیِ استعتاب کنایه از نپذیرفتن عذر است.