تفسیر آیهٔ ۳۱ سورهٔ جاثیه

تفسیر این آیه در المیزان

بیان

خدای متعال می‌فرماید: « وَ أَمَّا الَّذِينَ كَفَرُوا أَ فَلَمْ تَكُنْ آيٰاتِي تُتْليٰ عَلَيْكُمْ فَاسْتَكْبَرْتُمْ وَ كُنْتُمْ قَوْماً مُجْرِمِينَ » (و اما کسانی که کفر ورزیدند، [به آنان گفته می‌شود:] مگر آیات من بر شما خوانده نمی‌شد و شما تکبر ورزیدید و گروهی گناهکار بودید؟). منظور از «الَّذِينَ كَفَرُوا» کسانی هستند که از روی تکذیب و انکار حق به کفر روی آورده‌اند؛ به گواهی اینکه می‌فرماید: « أَ فَلَمْ تَكُنْ آيٰاتِي تُتْليٰ عَلَيْكُمْ فَاسْتَكْبَرْتُمْ » (مگر آیات من بر شما خوانده نمی‌شد و شما تکبر ورزیدید؟) تا آخر آیه.

حرف «فاء» در « أَ فَلَمْ تَكُنْ » برای تفریع (بیان نتیجه) است و بر مطلبی محذوف دلالت دارد که این جمله نتیجهٔ آن است، و آن مطلب محذوف در واقع پاسخِ «أمّا» است. تقدیر عبارت چنین است: «پس به آنان گفته می‌شود: آیا آیات من بر شما خوانده نمی‌شد؟»؛ و منظور از آیات، دلایل و حجت‌های الهی است که از طریق وحی و دعوت پیامبران به آنان عرضه شده است. «مجرم» نیز کسی است که به جرم یعنی گناه آلوده باشد.

معنای آیه چنین است: و اما کسانی که با وجود آشکار بودن حق، از روی انکار کفر ورزیدند، برای سرزنش و نکوهش به آنان گفته می‌شود:

آیا دلایل و نشانه‌های من در دنیا برای شما خوانده و تبیین نشد، اما شما از پذیرفتن آن‌ها گردن‌کشی کردید و مردمی گناهکار بودید؟