تفسیر آیهٔ ۱۸ سورهٔ جاثیه

تفسیر این آیه در المیزان

بیان

خدای متعال می‌فرماید: « ثُمَّ جَعَلْنٰاكَ عَليٰ شَرِيعَهٍ مِنَ الْأَمْرِ فَاتَّبِعْهٰا وَ لاٰ تَتَّبِعْ أَهْوٰاءَ الَّذِينَ لاٰ يَعْلَمُونَ » (سپس تو را بر راه و آیینی روشن از آن امر [دین] قرار دادیم، پس از آن پیروی کن و از هوس‌های کسانی که نمی‌دانند پیروی مکن). این خطاب متوجه پیامبر (ص) است و امتش نیز در آن با او شریک‌اند. «شریعت» در اصل به معنای راه ورود به آبگاه است و «امر»، همان امر دین است. معنای آیه چنین است: پس از آنکه به بنی‌اسرائیل آن عطایا را بخشیدیم، تو را بر راهی ویژه از امر دین الهی نهادیم؛ و آن همان شریعت اسلام است که خداوند، پیامبر (ص) و امتش را به آن ویژه ساخت.

و جملهٔ « فَاتَّبِعْهٰا » (پس از آن پیروی کن) تا آخر، فرمانی است به پیامبر (ص) برای پیروی از آنچه از دین به او وحی می‌شود، و اینکه از هوس‌های نادانان که مخالف دین الهی است پیروی نکند.

از این آیه نخست آشکار می‌شود که پیامبر (ص) نیز همانند دیگر افراد امت، مکلّف به احکام دین است.

و دوم اینکه هر حکم عملی که به وحی الهی مستند نباشد و به آن نرسد، هوسی از هوس‌های نادانان است و هیچ پیوندی با دانایی و دانش حقیقی ندارد.