تفسیر آیهٔ ۶۳ سورهٔ صافات

تفسیر این آیه در المیزان

بیان

و این سخن او: « إِنّٰا جَعَلْنٰاهٰا فِتْنَهً لِلظّٰالِمِينَ » (ما آن را مایهٔ آزمون و رنجی برای ستمکاران قرار دادیم)؛ ضمیر [در «جَعَلْنَاهَا»] به درخت زقّوم برمی‌گردد، و «فتنه» به معنای محنت و عذاب است.

تفسیر این آیه همراه آیه‌های دیگر

بیان

تفسیر آیه‌های ۶۲ تا ۷۰ با هم

خدای متعال می‌فرماید: « أَ ذٰلِكَ خَيْرٌ نُزُلاً أَمْ شَجَرَهُ الزَّقُّومِ -إلي قوله- يُهْرَعُونَ » (آیا آن برای پذیرایی بهتر است یا درخت زقّوم؟ ادامه در متن کامل

بحث روایی

تفسیر آیه‌های ۶۲ و ۶۳ با هم

و در «مجمع‌البیان» دربارهٔ سخن خدای متعال: « شَجَرَهُ الزَّقُّومِ » (صافات: ۶۲) روایت شده است که چون قریش این آیه را شنیدند گفتند: ما چنین درختی را نمی‌شناسیم. ابن‌زِبَعری گفت: «زقّوم» در زبان بربرها خرما و کَره است (و در روایتی: در زبان اهل یمن). پس ابوجهل به کنیزش گفت: «ای کنیز، برای ما زقّوم بیاور!» و کنیز برایش خرما و کره آورد. آن‌گاه به یارانش گفت: «از همین چیزی که محمد شما را با آن می‌ترساند بخورید! او گمان می‌کند آتش درخت می‌رویاند، در حالی که آتشْ درخت را می‌سوزاند!» پس خدای پاک و منزه نازل فرمود: « إِنّٰا جَعَلْنٰاهٰا فِتْنَهً لِلظّٰالِمِينَ » (صافات: ۶۳؛ ما آن را مایۀ آزمایش و فتنه‌ای برای ستمکاران قرار دادیم).

می‌گویم: این معنا با سندها و راه‌های متعددی روایت شده است.