تفسیر آیهٔ ۵۵ سورهٔ نمل

تفسیر این آیه در المیزان

بیان

خدای متعال می‌فرماید: « أَ إِنَّكُمْ لَتَأْتُونَ الرِّجٰالَ شَهْوَهً مِنْ دُونِ النِّسٰاءِ بَلْ أَنْتُمْ قَوْمٌ تَجْهَلُونَ »؛ پرسش در این آیه برای انکار و سرزنش است. و ورود دو ابزار تأکیدِ «إنّ» و «لام» بر سر این جملهٔ پرسشی برای آن است که نشان دهد مضمون این کار به اندازه‌ای دور از عقل و پذیرش است که هیچ‌کس باورش نمی‌کند. این جمله در هر صورت در مقام تفسیر و توضیح همان عمل زشت (فاحشه) است.

و سخن او که: « بَلْ أَنْتُمْ قَوْمٌ تَجْهَلُونَ » (بلکه شما مردمی نادانید)، یعنی پیوسته بر نادانی پای می‌فشارید و سرزنش و نکوهشِ شما سودی ندارد، زیرا دست برنمی‌دارید. و قرار گرفتنِ « تَجْهَلُونَ » به صیغهٔ مخاطب به جای «يجهلون» (به صیغهٔ غایب)، از باب نشاندنِ مسبّب (معلول) به جای سبب (علت) است؛ گویی گفته شده است: «بلکه شما مردمی هستید که نادانی می‌ورزند، پس شما نیز نادانی می‌کنید».