تفسیر آیهٔ ۱۱ سورهٔ انبیاء

تفسیر این آیه همراه آیه‌های دیگر

بیان

تفسیر آیه‌های ۱۱ تا ۱۵ با هم

خدای متعال می‌فرماید: «وَ كَمْ قَصَمْنٰا مِنْ قَرْيَهٍ كٰانَتْ ظٰالِمَهً » (و چه بسیار آبادی‌ها را که ستمکار بودند درهم شکستیم...) تا پایان این پنج آیه [انبیاء: ۱۱-۱۵]. ادامه در متن کامل

تفسیر آیه‌های ۱۱ تا ۱۳ با هم

و معنای آیه چنین است: «وَ كَمْ قَصَمْنٰا » و چه بسیار هلاک کردیم «مِنْ قَرْيَهٍ » از اهل آبادی‌هایی را که «كٰانَتْ ظٰالِمَهً » با زیاده‌روی و کفر به خود ستم می‌کردند؛ «وَ أَنْشَأْنٰا » و پدید آوردیم «قَوْماً آخَرِينَ فَلَمّٰا أَحَسُّوا » (قومی دیگر را؛ پس هنگامی که با حسِ خود احساس کردند) —یعنی اهل آن آبادی ستم‌پیشه دریافتند— «بَأْسَنٰا » عذاب ما را، «إِذٰا هُمْ مِنْهٰا يَرْكُضُونَ » ناگهان شتابان و همچون فراریانِ شکست‌خورده از آن می‌گریختند. پس برای سرزنش و توبیخ به آنان گفته می‌شود: «لاٰ تَرْكُضُوا وَ ارْجِعُوا إِليٰ مٰا أُتْرِفْتُمْ فِيهِ » فرار نکنید و به‌سوی نعمت‌هایی بازگردید که در آن غرق بودید «وَ مَسٰاكِنِكُمْ » و به‌سوی خانه‌هایتان برگردید «لَعَلَّكُمْ تُسْئَلُونَ » تا شاید بینوایان و نیازمندان برای درخواست نزد شما هجوم آورند و شما بر آنان تکبّر ورزید و فخرفروشی کنید یا خود را از آنان پنهان سازید؛ و این کنایه از سرکشی و خودبزرگ‌بینیِ آنان و این است که پیشوایانْ خود را به‌جای خدا، پروردگارِ پیروان می‌پنداشتند.

بحث روایی

تفسیر آیه‌های ۱۱ تا ۱۵ با هم

و در «روضهٔ کافی» سخنی از علی بن الحسین (ع) در موعظه و زهد در دنیا نقل شده که در آن می‌فرماید: «و لقد أسمعكم الله في كتابه-ما قد فعل بالقوم الظالمين من أهل القري قبلكم» (همانا خداوند در کتابش به گوش شما رسانده است آنچه را با ستمکاران از اهل آبادی‌های پیش از شما انجام داد)، آنجا که فرمود: «وَ كَمْ قَصَمْنٰا مِنْ قَرْيَهٍ كٰانَتْ ظٰالِمَهً »؛ «و چه بسیار آبادی‌های ستمکار را که در هم شکستیم» [… ادامه در متن کامل